Blogaren artxiboa

Elling – Petter Næss (2001)

Pelikula honek gure errealitatearen inguruan pentsatu eta hausnartzeko aukera paregabea eskaintzen digu. Gainera oso atsegina eta hunkigarria da. Beraz, erabat gomendagarria.

Gure artean, norberak bere berezitasunaren jabe izanik, guztiok gara berdinak, guztiok gara ezberdinak. Batzuetan, berezitasun hori, nahastetzat jotzen da, edo Ellingen hitzek azaltzen duten bezala, nahasketa etapan dauden pertsonak direla ulertzen da.

“Algunos se hacen los locos, pero usted esta loco de verdad”

Ellingen kasuan, gehiegizko babesa jaso duen ume bat izan zen. Ondorioz, gaur egun, leku guztietara berarekin doazen bi lagun ditu: bertigoa eta antsietatea. Hori dela eta, kalera irtetzeko laguntza behar du eta taberna bateko mahaitik komunera joateko aldiz, munduko ausardi guztia.

Istorioaren hasieran, bere muga (bertigoa eta antsietatea) dela eta, Elling zentro psikiatriko batean ingresatua dela ikusten dugu. Baina, gerora, bere gelakidearekin batera, modu autonomoan bizitzeko aukera du. Autonomiaren bidez Elling-i bere muga gainditzeko aukera eskaintzen diote, autonomia esperimentatzerakoan beldurrak eta oztopoak gainditzen aukerak sortzen baitira.

“Me siento seguro a su lado a pesar de que es la persona mas simple del planeta”

Batak besteari laguntza eskaintzen dio, segurtasuna, eta harremanen bidez euren nortasuna eta egunerokotasuna nola eraiki ikasten dute. Azkenik, euren arteko oreka aprobetxatuz, gizartean txeratzeko gaitasuna lortzen dute. Gainera, guzti honi esker, bakoitzak bere oreka pertsonala aurkitzen du, norberaren funtzioaren bilaketan arrakasta lortuz eta gustuko dutena landuz. Bestela esanda, mugak izan arren, gizarteko beste edozein banakako bezala, helburuak dituzte eta, aukera eskaintzen dietenean, helburu horiek lortzea euren motibazioa nagusia bilakatzen da.

Berezia ez da txarraren sinonimoa. Kasu batzuetan laguntza beharrezkoa izan arren, ez dugu inoiz ahaztu behar aurrera egiteko guztiok ekintza txikiak zein aukera berdinak behar-beharrezkoak ditugula. Behar bat erantzun eta gero egoera normalizaziorantz bideratu behar da. Aurrera egiteko jarrerak benetan aurrera egiteko aprobetxatu behar dira. Bizitza eraikitzeko norberaren nortasuna, izaera eta autonomia lantzeko aukeren eskaintza ezinbestekoa da.

Horregatik, pertsona batek, momentu jakin batean, laguntza bereziaren beharra izan arren, ez da pertsona hori betirako etiketatu eta gizartetik banatu. Garapena jarraitu eta garapenari jarraipena ematea ezinbestekoa da. Autonomia lagunen, harremanen, beldurren, egunerokotasuneko ikasketa berrien eta bizitza errealeko esperientzien bidez eskuratzen da. Garatzeko normalizazioa behar da.

“¡LO CONSEGUÍ!

Ezin da inoiz aurrean dugun pertsonaren gaitasuna zalantzan jarri hori lortzeko aukera eskaini gabe. Gure aurrean dugun pertsona arraro edo bitxia bezala etiketatu aurretik, guztiok ezberdinak eta, aldi berean, berdinak berdinak garela gogoratu behar dugu. Guztiok gure beldurrak gainditzeko aukerak eta autonomia behar dugu. Guztiok gara Elling.

Normalizazio printzipioa: urritasunen bat duten pertsonen eskubideen bermatzeilea

Normalizazioaren kontzeptua arlo sozialean sortu zen, pertsonen arteko harremanetan oinarrituz. Bere definizio zabalduena honakoa da: “urritasunen bat duen pertsonek pertsona “normalek” daramaten bizitza bera izateko aukera”.

Helburua ez da nolabaiteko urritasuna duten pertsonak normalizatzea, hauekin dugun harremanak normalizatzea baizik. Eta horrek gizarte osoaren jarrera aldaketa eskatzen du. Pertsona bakoitzaren urritasunak onartu eta, horren arabera, gainerako hiritarrek dituzten bizi-baldintza berberak izateko aukera normalizatzea.

Historian zehar, urritasunaren bat izan duten pertsonak baztertuak izan dira, gizarteko benetako partaideak izateko eskubidea izan gabe. Horrek marjinazioa eta diskriminazioa bideratu zuen, minusbaliatuen taldea isolatuz.

Ondoren, “atzeratuekiko” jarrera humanitarioa sortu zen, gizartearengandik babestu nahian. Ordutik hasita, eta gaur egun arte, berdintasunaren alde lan egin da eta egiten da. Helburua, urritasunaren bat duten pertsona taldeen giza-eskubideak eta eskubide zibilak errespetatzea da, berdintasun juridikoa bultzatuz.

Normalizazio-printzipioaren arabera, urritasunak dituzten pertsonek gainerako herritarren eskubide eta betebehar berberak dituzte:

1. Bizitoki-baldintzak:

Haur guztiek gurasoekin bizitzeko eskubidea dute eta, bere egoerak etxeko giroa erabat oztopatzen badu, ordezko etxe edo familia baten giroa sortzen duen egoitza batean bizitzeko aukera eman behar zaio. Betiere, erakunde eta familien elkarlanean oinarrituz.

Adin nagusien kasuan, heldu bati ematen zaion tratu bera emango zaie. Urritasunaren bat duen pertsona batek eta gainerako hiritarrek egoera berdintsuetan bizi behar dute.

2. Lan-baldintzak:

Haur guztiei hezkuntza eskaini behar zaie, ume bakoitzaren gaitasunak edozein direlarik. Hezkuntza jasotzeko eskubidea giza eskubidea da.

Helduek aldiz, gainerako hiritarren lan eta soldata aukera berak izan behar dituzte. Urritasunaren bat duten pertsonek soldata duina eta bidezkoa jasotzeko eskubidea dute.

3. Aisialdi-baldintzak:

Denbora librea, nahiz jolas-jarduerak izateko eskubidea izatea, hau da, gainontzeko hiritarrei eskaintzen zaizkien ekintza beretan parte hartzeko eskubidea: kirola, jolasak, txangoak, bidaiak, etab.

532202_415935711807644_1279699047_n

4- Osasun-baldintzak:

Euren urritasunari aurre egiteko zerbitzu berezituak behar badituzte, tratamendu berezia izateko espezialitateak eskuratzeko aukera izatea ezinbestekoa da.

Aurrerapauso harrigarriak egin dira. Urritasunaren bat duten pertsonak, ahaztutako gutxiengo bat izatetik, euren eskubideak aldarrikatzen dituzten hiritar taldea izatera pasatu dira. Urteetan zehar egindako lanari esker, pertsona multzo honen bizi baldintzak gainontzeko hiritarren bizi baldintzei gerturatzea lortu da. Hala ere, gaur egun, oraindik, lan handia egiteke dago, batez ere, tratamenduari dagokionez.

Alde batetik, pertsona hauen esparru ezberdinak erakunde eta pertsona ezberdinenek erantzun behar dute. Hau da, ez dira bizitokia, lana (hezkuntza barne), aisialdia eta osasuna nahastu behar. Askotan, urritasunaren bat duten pertsonen kasuan, pertsona bakarra da, 24 orduz, esparru guztiei erantzuna ematen diona. Bizitzako arloak berezitu behar dira eta bakoitza profesional ezberdinengatik usatu behar da.

Bestetik, tratamendua eta harremanen normalizazioaren alde egin behar dela uste dut. Bizi baldintzak normalizatzea lortu den arren, urritasunaren bat duten pertsonen eta gainontzeko hiritarren arteko harremanak eskasak eta kasu gehienetan ez dute berdintasuna bermatzen. Oraindik, giza jarrerak asko aldatu behar dira eta horretarako, guztiontzako kalitatezko hezkuntza ezinbestekoa da, guztion arteko elkarbizitza.

Eta azkenik, ez dugu inoiz normalizazioa integrazioarekin nahastu behar. Normalizazioa urte asko eta askoko lanaren xede nagusia da. Integrazioa aldiz, helburua lortzeko tresna. Beraz, gure lanean, gure egunerokotasunean, integrazioa lagun izan arren, gure begirada normalizaziorantz bideratu behar dugu. Benetako normalizazioa lortzeak integrazioaren beharra ezabatzen du.

muymolon

las cosas que le gustan a mr wonderful

Orellanatik

Arrasatetik Francisco de Orellanara